Poliester jest jednym z najczęściej wykorzystywanych materiałów w odzieży sportowej, reklamowej i technicznej. Jest lekki, odporny na wilgoć i trwały, dlatego świetnie sprawdza się między innymi w koszulkach sportowych, odzieży treningowej, strojach drużynowych oraz odzieży firmowej.
Z punktu widzenia nadruku poliester jest jednak materiałem bardziej wymagającym niż bawełna. Wybór technologii ma tutaj ogromne znaczenie, ponieważ inne możliwości daje biały poliester, inne kolorowy, a jeszcze inne materiał wcześniej poddany sublimacji.
W tym artykule wyjaśniamy, czym różni się sitodruk na poliestrze od sublimacji i innych technologii nadruku, czym jest migracja barwnika oraz dlaczego przy niektórych materiałach konieczne jest zastosowanie specjalnych farb antymigracyjnych i warstw blokujących.
Dlaczego poliester jest trudniejszy w nadruku niż bawełna?
Jednym z głównych problemów podczas drukowania na poliestrze jest zachowanie barwnika znajdującego się we włóknach materiału.
Pod wpływem temperatury barwniki stosowane do barwienia poliestru mogą migrować z włókien do warstwy nadruku. Zjawisko to określa się jako migrację barwnika lub dye migration.
W praktyce może to oznaczać, że biały nadruk na czerwonej koszulce poliestrowej po procesie utrwalania zacznie przyjmować różowy odcień. Podobny problem może wystąpić w przypadku innych intensywnych kolorów materiału.
Co ważne, problem nie zawsze jest widoczny natychmiast. W niektórych przypadkach zmiana koloru nadruku może pojawić się dopiero po pewnym czasie.
Dlatego przy poliestrze nie wystarczy wybrać odpowiedniej grafiki. Trzeba również uwzględnić rodzaj materiału, jego kolor, sposób barwienia oraz technologię i parametry utrwalania nadruku.
Sublimacja na poliestrze: kiedy daje najlepszy efekt?
Sublimacja jest jedną z najbardziej charakterystycznych technologii stosowanych właśnie na poliestrze. W tym procesie barwnik przechodzi w strukturę materiału zamiast tworzyć klasyczną warstwę nadruku na jego powierzchni.
Najważniejszą informacją jest jednak to, że sublimacja nie działa jak kryjąca farba. Technologia ta nie posiada białego tuszu, który przykrywałby kolor podłoża.
Dlatego najlepszym i najbardziej przewidywalnym podłożem do sublimacji jest biały poliester.
Na białej koszulce kolory z projektu mogą zostać odwzorowane bez wpływu koloru materiału na końcowy efekt. Biel materiału stanowi w tym przypadku neutralne podłoże dla całej grafiki.
A co się stanie, jeśli poliester będzie żółty, czerwony albo niebieski?
Wtedy trzeba pamiętać o bardzo ważnej zasadzie.
Sublimacja nie drukuje białego koloru.
Jeżeli więc przygotujemy grafikę zawierającą biały element i wykonamy ją metodą sublimacji na żółtej koszulce, ten element nie będzie wyglądał jak biały nadruk na białym tle. Kolor materiału będzie miał wpływ na jego wygląd.
Można to łatwo zobrazować na przykładzie. Jeżeli projekt zawiera białe logo, a zostanie wykonany sublimacyjnie na żółtym poliestrze, w miejscu białego elementu pozostanie kolor podłoża, czyli żółty. Sublimacja nie ma bowiem białej warstwy, która mogłaby przykryć materiał.
To samo dotyczy innych kolorów. Im mocniejszy i ciemniejszy kolor materiału, tym większy może być jego wpływ na wygląd grafiki.
Dlatego przy sublimacji trzeba projektować grafikę z uwzględnieniem koloru odzieży. Nie każdy projekt przygotowany na białą koszulkę będzie wyglądał tak samo na kolorowym poliestrze.
Sublimacja a sitodruk na poliestrze
Wybór między sublimacją a sitodrukiem zależy przede wszystkim od rodzaju odzieży, koloru materiału, grafiki oraz oczekiwanego efektu.
| Cecha | Sublimacja | Sitodruk |
|---|---|---|
| Najlepsze podłoże | Biały lub bardzo jasny poliester | Biały i kolorowy poliester |
| Biały kolor w grafice | Brak białego tuszu | Możliwość zastosowania białej farby |
| Wpływ koloru materiału | Bardzo duży | Można go ograniczyć odpowiednią warstwą podkładową |
| Odczuwalna warstwa nadruku | Bardzo mała | Zależna od zastosowanej farby i liczby warstw |
| Odzież sportowa | Bardzo dobre zastosowanie | Również bardzo dobre zastosowanie |
| Kolorowy poliester | Ograniczone możliwości | Duże możliwości po odpowiednim przygotowaniu |
Jeżeli chcesz dokładniej porównać różne technologie stosowane przy odzieży, warto również przeczytać nasz artykuł „Techniki druku na odzieży: DTF, DTG, sitodruk i sublimacja. Jak wybrać najlepszą metodę?”.
Sitodruk na poliestrze i problem migracji barwnika
Sitodruk może być bardzo dobrym rozwiązaniem do znakowania odzieży poliestrowej, ale przy kolorowym poliestrze trzeba odpowiednio dobrać farby i parametry procesu.
Największym zagrożeniem jest właśnie migracja barwnika. Podczas procesu utrwalania nadruku materiał zostaje poddany działaniu temperatury. Jeżeli zastosowana temperatura i technologia nie zostaną odpowiednio dobrane, barwnik z poliestru może przedostać się do nadruku.
Najbardziej widoczne jest to zazwyczaj w przypadku jasnych nadruków na intensywnie barwionej odzieży.
Biała farba, która przed utrwaleniem wygląda idealnie, może po procesie stać się różowa, szara, żółtawa lub przyjąć inny odcień wynikający z koloru znajdującego się pod spodem.
Czym jest blocker w sitodruku na poliestrze?
W przypadku trudniejszych materiałów stosuje się warstwy blokujące, czyli blockery.
Ich zadaniem jest stworzenie bariery pomiędzy barwnikiem znajdującym się w poliestrze a właściwym nadrukiem. Dzięki temu ogranicza się możliwość przedostawania się barwnika do białej lub kolorowej farby.
W praktyce blocker może stanowić specjalną warstwę podkładową umieszczoną pomiędzy materiałem a właściwym nadrukiem.
Jest to szczególnie istotne przy:
- intensywnie czerwonych materiałach poliestrowych,
- granatowych i niebieskich materiałach,
- jaskrawych kolorach sportowych,
- odzieży wcześniej poddanej sublimacji,
- materiałach o niepewnym sposobie barwienia,
- odzieży zawierającej dużą ilość poliestru.
W przypadku szczególnie problematycznych materiałów można zastosować odpowiednią warstwę blokującą, a następnie właściwą białą farbę poliestrową i kolory grafiki.
Farby antymigracyjne do poliestru
Drugim bardzo ważnym elementem jest odpowiedni rodzaj farby.
Do druku na poliestrze stosuje się między innymi farby typu low bleed, Poly White oraz specjalistyczne farby antymigracyjne. Są one projektowane tak, aby ograniczać ryzyko przedostawania się barwnika z materiału do warstwy nadruku.
W przypadku prostego białego poliestru sytuacja jest znacznie łatwiejsza, ponieważ materiał nie zawiera intensywnego barwnika, który mógłby migrować do nadruku.
Znacznie większej uwagi wymagają natomiast kolorowe poliestry oraz materiały poddane wcześniejszej sublimacji.
Przy trudnych realizacjach stosuje się często połączenie odpowiedniej warstwy blokującej oraz farby odpornej na migrację. Takie rozwiązanie daje większą kontrolę nad kolorem nadruku.
Dlaczego temperatura ma tak duże znaczenie?
Jednym z najważniejszych elementów całego procesu jest kontrola temperatury.
Nie można traktować poliestru dokładnie tak samo jak bawełny. Zbyt intensywne ogrzewanie może zwiększyć ryzyko aktywacji barwnika i jego migracji do warstwy nadruku.
Dlatego przy realizacjach na poliestrze dobór parametrów utrwalania powinien uwzględniać konkretny materiał oraz zastosowaną farbę.
W przypadku produktów problematycznych bardzo ważne są również testy przed rozpoczęciem całej produkcji. Producent odzieży, rodzaj barwnika i wcześniejsze procesy zastosowane na materiale mogą mieć wpływ na zachowanie tkaniny.
Poliester po sublimacji jest szczególnie wymagający
Jeszcze większej ostrożności wymagają materiały, na których wcześniej wykonano sublimację.
W takich materiałach mamy do czynienia z dużą ilością barwnika, który został wprowadzony w strukturę poliestru. Podczas późniejszego procesu nadruku może on ponownie zacząć migrować.
Dlatego nadruk sitodrukowy na odzieży sublimowanej wymaga odpowiedniego podejścia technologicznego. W takich przypadkach blocker i odpowiednio dobrana farba antymigracyjna mogą mieć kluczowe znaczenie dla zachowania właściwego koloru nadruku.
Nie każdy poliester zachowuje się tak samo
Warto pamiętać, że określenie „poliester” nie oznacza jednego identycznego materiału.
Na rynku znajdziemy różne rodzaje odzieży sportowej, technicznej i reklamowej. Mogą one różnić się sposobem barwienia, strukturą materiału, gramaturą, wykończeniem oraz udziałem innych włókien.
Dlatego przed rozpoczęciem większego nakładu warto znać dokładny skład odzieży i, jeżeli istnieje ryzyko migracji, wykonać próbę nadruku.
Jak wybrać technologię nadruku na poliestrze?
W dużym uproszczeniu można przyjąć kilka podstawowych zasad.
- Biały poliester i pełnokolorowa grafika: sublimacja może być bardzo dobrym rozwiązaniem.
- Kolorowy poliester: warto rozważyć sitodruk z odpowiednimi farbami i zabezpieczeniem przed migracją.
- Ciemny poliester: konieczne jest uwzględnienie krycia oraz koloru podłoża.
- Poliester po sublimacji: należy szczególnie uważać na migrację barwnika i dobrać odpowiedni system farb.
- Mały nakład lub bardzo szczegółowa grafika: warto porównać sitodruk z DTF i innymi technologiami.
- Duży nakład powtarzalnej grafiki: sitodruk może być bardzo efektywnym rozwiązaniem.
Jeżeli nie wiesz, która metoda będzie odpowiednia dla konkretnej odzieży, najlepiej rozpocząć od analizy materiału i projektu, a dopiero później wybrać technologię.
Kolor odzieży ma znaczenie już na etapie projektowania
Jednym z częstych błędów jest przygotowanie grafiki bez uwzględnienia koloru materiału.
W przypadku sublimacji jest to szczególnie istotne, ponieważ brak białego tuszu powoduje, że kolor podłoża staje się częścią końcowego efektu wizualnego.
W przypadku sitodruku sytuacja wygląda inaczej, ponieważ można zastosować kryjące warstwy farby. Nie oznacza to jednak, że kolor materiału można całkowicie zignorować. Wpływa on na dobór podkładu, farby, liczby przejść oraz zabezpieczenia przed migracją.
Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej o przygotowaniu projektu pod nadruk, zobacz również artykuł „Jak przygotować grafikę do nadruku na odzieży? Poradnik dla klientów”.
Najczęstsze błędy przy nadruku na poliestrze
Problemy z nadrukiem często wynikają nie z samej technologii, ale z niewłaściwego przygotowania produkcji.
- wybranie sublimacji na kolorowe podłoże bez uwzględnienia wpływu koloru materiału,
- oczekiwanie białego koloru z procesu sublimacji,
- zastosowanie standardowej farby bez odpowiedniej odporności na migrację,
- brak warstwy blokującej przy trudnym materiale,
- zbyt wysoka temperatura procesu,
- brak próby na konkretnej odzieży,
- nieuwzględnienie faktu, że materiał był wcześniej sublimowany,
- przygotowanie grafiki bez uwzględnienia koloru odzieży.
Więcej błędów związanych z zamawianiem odzieży z nadrukiem opisaliśmy w artykule „10 błędów przy zamawianiu odzieży”.
Podsumowanie
Poliester daje bardzo duże możliwości w zakresie znakowania odzieży, ale wymaga odpowiedniego doboru technologii.
Sublimacja jest szczególnie dobrym rozwiązaniem na białym poliestrze, ponieważ pozwala uzyskać trwały, pełnokolorowy efekt bez wyczuwalnej warstwy nadruku. Trzeba jednak pamiętać, że sublimacja nie posiada białego koloru, dlatego kolorowe podłoże wpływa na wygląd grafiki.
Sitodruk daje natomiast większą kontrolę nad kryciem i kolorami, również na kolorowej odzieży poliestrowej. Przy takim zastosowaniu trzeba jednak uwzględnić ryzyko migracji barwnika i odpowiednio dobrać farby, warstwy blokujące oraz parametry procesu.
Właśnie dlatego nie ma jednej uniwersalnej technologii najlepszej dla każdego poliestru. Odpowiedni wybór zależy od koloru i rodzaju materiału, grafiki, nakładu oraz oczekiwanego efektu.
Jeżeli potrzebujesz nadruku na odzieży poliestrowej i nie wiesz, która technologia będzie najlepsza, warto skonsultować materiał i projekt przed rozpoczęciem produkcji.
Sprawdź usługę sitodruku na odzieży INKOLOR
Zobacz również: Sitodruk czy druk UV? Kiedy wybrać konkretną technologię?
Przeczytaj także: Jak przygotować grafikę do sitodruku? Najważniejsze zasady przed drukiem
